← Danh mục 100 · Vật Lý Đời Sống, Quang Học, Cơ Khí & Khí Tượng · Hình tương tác #097

Khí Động Học Cánh Máy Bay, Cánh Tà (Flaps) & Góc Tấn Thất Tốc (Stall)

Quan sát luồng khí trượt trên biên dạng cánh tạo chênh áp nâng cỗ máy 80 tấn lên bầu trời, và hiện tượng xoáy tách dòng nguy hiểm khi vượt góc tấn tới hạn.

Hình 97 · sơ đồ 6 trạm & 8 điểm chọn Địa Hình, Kiến Trúc & Khí Động Học

Chọn kịch bản · kéo thanh · chạy mô phỏng · tháo rời

Số nhỏ trên trạm = thứ tự vận hành. Màu xám = tạm bỏ qua. Xem hình lớn ↗

Chọn kịch bản4 chế độ đối chứng

Đường đi đang kích hoạt · theo số trạm

Góc tấn của cánh so với luồng gió (AoA)6 °

Khoảng tối ưu: 3 đến 12 °. Kéo ra ngoài ngưỡng để quan sát biến đổi.

Vận tốc dòng khí qua cánh (Airspeed)165 knots

Khoảng tối ưu: 135 đến 240 knots. Kéo ra ngoài ngưỡng để quan sát biến đổi.

Độ mở Cánh tà tăng lực nâng (Flaps)15 °

Khoảng tối ưu: 5 đến 25 °. Kéo ra ngoài ngưỡng để quan sát biến đổi.

Hệ số Lực nâng hiệu dụng (CL)

1,4

Tỷ số Hiệu quả Khí động (L/D)

16,5lần

Dự trữ An toàn cách ngưỡng Thất tốc

34%

Bấm vào trạm trên hình hoặc nút số bên dưới để đọc vai trò từng bộ phận.

Đọc hình như một mô hình giải thích

Hình tương tác này cô đọng cơ chế vận hành cốt lõi của chủ thể thành 6 trạm trực quan kèm đồng hồ đo và đầu ra đối chứng. Bấm vào từng hàng trong bảng tham chiếu bên dưới để nạp nhanh bộ thông số vào mô hình.

Bảng đối chiếu 4 kịch bản tham khảo (bấm vào dòng bất kỳ để áp dụng)
Kịch bản	Đường đi	Góc tấn của cánh so với luồng gió (AoA) (°)	Vận tốc dòng khí qua cánh (Airspeed) (knots)	Độ mở Cánh tà tăng lực nâng (Flaps) (°)	Hệ quả quan sát
Tiếp Cận Hạ Cánh Ổn Định Chuẩn (Tối ưu)	1 → 2 → 3 → 4 → 5 → 6	6 °	150 knots	20 °	Dòng khí bám sát lưng cánh mượt mà, hệ số nâng cao giúp máy bay đáp êm ở tốc độ an toàn
Thiếu Tốc Độ & Chưa Thả Cánh Tà (Thiếu tải)	1 → 2 → 4 → 6	2 °	105 knots	0 °	Lực nâng nhỏ hơn trọng lượng máy bay làm tốc độ tụt độ cao lớn quá mức cho phép
Ngóc Mũi Quá Cao Vượt Góc Thất Tốc (>16°) (Quá ngưỡng)	1 → 2 → 3 → 4 → 5 → 6	19 °	110 knots	10 °	Luồng khí lưng cánh bị xé toạc thành xoáy rối, lực nâng sụp đổ đột ngột kích hoạt rung cần lái Stick Shaker!
Bay Bằng Hành Trình Tiết Kiệm Nhiên Liệu (Thực tế)	1 → 3 → 4 → 5 → 6	4 °	235 knots	0 °	Thu gọn hoàn toàn cánh tà giảm tối đa lực cản, đạt tỷ số Nâng/Cản (L/D) tối ưu

Hiểu lầm phổ biến do dịch từ 'Stall'
Nhiều người tưởng máy bay 'Stall' nghĩa là động cơ bị tắt máy giống xe ô tô chết máy giữa dốc.

Bản chất Vật lý: Quá Góc Tấn Tới Hạn
Động cơ vẫn có thể đang gầm rú 100% công suất, nhưng chỉ cần cánh ngóc góc quá lớn (>16°) so với luồng gió tới làm rách dòng khí bám lưng cánh là xảy ra thất tốc.

Quan hệ định lượng minh họa: Lực_nâng_L = 0,5 × Mật_độ_khí_ρ × Vận_tốc² × Diện_tích_cánh_S × Hệ_số_CL(Góc_tấn_α, Cánh_tà)